Mersin’de inşaatı süren Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nde ilk reaktör için test sürecine geçildi. Enerji Bakanı Bayraktar, hedeflerinin ilk reaktörü 2026 sonuna kadar devreye almak ve elektrik üretimine başlamak olduğunu açıkladı.
Haber Merkezi
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Bişkek’teki görüşmesinin ardından gözler, Ankara-Moskova hattının en büyük projelerinden Akkuyu Nükleer Güç Santrali’ne çevrildi. Akkuyu Nükleer Güç Santrali’ndeki son durumu Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Sabah gazetesine değerlendirdi.
İLK REAKTÖRDE TEST SÜRECİ
Bakan Bayraktar, Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin birinci reaktöründe test sürecine geçildiğini belirtti. Bayraktar, “Şu anda ilk reaktörde test sürecindeyiz. Testleri adım adım tamamlayıp, 2026 sonuna kadar ilk reaktörü devreye almak istiyoruz. Hedefimiz elektriğin 2026 yılı sonuna kadar üretilmesi.” dedi.
Diğer reaktörlerdeki çalışmaların da devam ettiğini belirten Bayraktar, üçüncü ve dördüncü reaktörlerle beraber bir veri merkezi kurma planlarının bulunduğunu ve bu konuda çalışmalar yürüttüklerini ifade etti.
TÜRKİYE’NİN NÜKLEER ENERJİ HEDEFİ
Bayraktar, Türkiye’nin nükleer enerji alanında yürüttüğü diğer projelere de değindi. Rusya’nın, Sinop ve Trakya’da yapılması planlanan nükleer santrallere de ilgisinin bulunduğunu belirten Bayraktar, Türkiye’nin Rusya dışında Kanada, Çin ve Güney Kore ile de görüşmeler yürüttüğünü açıkladı. Bayraktar, önümüzdeki aylarda karar vererek hukuki anlaşma süreçlerini tamamlamak istediklerini belirtti.
HEDEF 8 İLAVE REAKTÖR
Türkiye’nin Akkuyu Nükleer Güç Santrali dışında 8 ilave reaktör daha yapmayı hedeflediğini söyleyen Bayraktar, nükleer enerji alanındaki uzun vadeli hedefleri de açıkladı. Bayraktar, “Hedefimiz 2030’lu yıllarda kendi küçük modüler santrallerimizi üreten, nükleer çağı yakalamak. Nükleerde teknoloji sahibi ülke olmak istiyoruz.” ifadelerini kullandı. Bakan Bayraktar ayrıca Türkiye’nin küçük modüler reaktörlerde teknoloji ihraç eden bir ülke haline gelmek istediğini vurguladı.
İNŞAAT GECE BOYU SÜRÜYOR
Özel koruma bölgesi statüsündeki santralde güvenlik önlemleri en üst seviyede tutuluyor. Gerekli izinler olmadan sahaya giriş yapılamıyor. Yaklaşık 10 kilometrekarelik dev alanda çalışmalar günün 24 saati kesintisiz sürdürülüyor. Teknik ve mekanik işlemler ağırlıklı olarak gündüz saatlerinde yürütülürken, inşaat faaliyetleri gece boyunca da devam ediyor.
Akkuyu'daki dev enerji üssünde yalnızca nükleer reaktörler yükselmiyor. Santral sahasında farklı işlevlere sahip yaklaşık 560 yapı bulunuyor. Nükleer yakıtın muhafaza edildiği tesislerden atık merkezlerine, simülatör merkezlerinden teknik yapılara kadar çok sayıda bina dev kompleksin parçaları arasında yer alıyor.
EĞİTİM VERİLİYOR
Akkuyu sahasında öne çıkan noktalardan biri de Türkiye'nin ilk Nükleer Güç Santrali Eğitim ve Simülasyon Merkezi. Santralin güvenli şekilde işletilmesi için ihtiyaç duyulan uzman personelin yetiştirildiği merkez, Türkiye'nin nükleer enerji alanındaki insan kaynağı açısından da kritik önem taşıyor.
Operatörler burada dünya standartlarında eğitimden geçiriliyor. Merkezde bulunan tam ölçekli simülatör ise Akkuyu NGS'nin ünite kontrol odasının birebir kopyası olarak tasarlandı. Personel bu sistem sayesinde yalnızca santralin normal çalışma koşullarına değil, farklı seviyelerdeki acil durum senaryolarına karşı da hazırlanıyor.
Gerçek çalışma ortamının simüle edildiği eğitimlerle operatörlerin olası senaryolara karşı tecrübe kazanması amaçlanıyor. Eğitim süreçleri Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) standartları ve Türkiye'deki ilgili mevzuat doğrultusunda yürütülüyor.
KARBONU YILDA 35 MİLYON TON AZALTACAK
Akkuyu NGS'nin dört ünitesiyle tam kapasite işletmeye alınmasıyla Türkiye'nin elektrik üretiminde kömür ve doğal gaza olan ihtiyacın bir bölümünün nükleer enerjiyle karşılanması hedefleniyor.
Fosil yakıtlara dayalı üretimin azalmasıyla birlikte atmosfere salınan sera gazı miktarında da önemli bir düşüş bekleniyor. Santralin tam kapasite faaliyete geçmesiyle karbondioksit eşdeğeri emisyonların yılda ortalama 35 milyon ton azaltılacağı öngörülüyor.
SOĞUTMA DENİZDEN YAPILACAK
Akkuyu NGS'nin en kritik ve teknolojik altyapılarından birini soğutma sistemi oluşturuyor. Sel ve tsunami gibi dış etkenler dikkate alınarak tasarlanan yüksek teknolojili pompalama istasyonunun yapımı tamamlandı. Drenaj kanalı, sifon kuyuları, dağıtım odası ile su alma ve boşaltma yapılarından oluşan dev sistemde dört büyük pompa görev yapıyor. Akdeniz'den saatte 260 bin metreküp su çekme kapasitesine sahip istasyon, birinci güç ünitesinde reaktör dışındaki sistem ve ekipmanların soğutma ihtiyacını karşılayabilecek. Denizden gelebilecek güçlü dalga ve rüzgârın etkisini azaltmak için de kıyıda kapsamlı bir koruma sistemi oluşturuldu. Dalgakıranın yapımında her biri yaklaşık 30 ton ağırlığında 55 bin kaya bloğu kullanıldı.
ÖMRÜ 60 YIL
Türkiye'nin ilk nükleer güç santralinin temelleri, 12 Mayıs 2010'da Türkiye ile Rusya arasında imzalanan anlaşmayla atıldı. Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından hayata geçirilen Akkuyu NGS'nin işletme ömrü 60 yıl olarak planlandı. Gerekli şartların sağlanması halinde bu sürenin 20 yıl daha uzatılması mümkün olacak.
Dört ünitenin tamamının devreye girmesiyle santralin yılda yaklaşık 35 milyar kilovatsaat elektrik üretmesi öngörülüyor. Bu üretim, İstanbul gibi büyük bir metropolün yıllık elektrik ihtiyacını karşılayabilecek seviyede. Akkuyu'nun tam kapasite faaliyete geçmesiyle Türkiye'nin toplam elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 10'unun nükleer enerjiden karşılanması hedefleniyor.
AKKUYU ANLAŞMASI 2010’DA İMZALANDI
Akkuyu Nükleer Güç Santrali için anlaşma 12 Mayıs 2010’da imzalandı. Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından hayata geçirilen santralin işletme ömrü 60 yıl olarak belirlenirken, bu sürenin 20 yıl daha uzatılabilmesi mümkün.
TÜRKİYE’NİN ELEKTRİK İHTİYACININ YÜZDE 10’UNU KARŞILAYACAK
Akkuyu Nükleer Güç Santrali tam kapasiteyle işletmeye alındığında yılda yaklaşık 35 milyar kilovatsaat elektrik üretecek. Santral tamamlandığında Türkiye’nin toplam elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 10’unu karşılaması bekleniyor.